Innovasiyalar qiyin ahvoldagi bolalar holatini yaxshilashga hissa qơshishi mumkin - UNICEF hisoboti

Chop etish versiyasi
20 Noyabr 2014
1 1 Fotosuratlar

NYU-YORK, 2014 yil 20 noyabr – “Millionlab bolalar innovasiyalar taqdim etuvchi qulayliklardan foydalanish imokniyatidan chetda qolmasliklari uchun tezkor choralar kơrish lozim,”-deyiladi UNICEFning Bola huquqlari tơğrisidagi konvensiyaning 25 yilligiga bağishlab chiqarilgan hisobotida. Bolalar manfaatlarini ilgari suruvchi mazkur tashkilot ta'kidlashicha, ơzaro muloqot va hamkorlik har bir bolaga yordam berishga maqsad qilgan innovasiyalarni qơllashga mơljallangan yangi global tarmoqlar samaradorligini oshirishga yordam berishi mumkin.

“Dunyo bolalarining ahvoli – kelajak haqidagi tasavvuringizni ơzgartiring: har bir bola uchun innovasiyalar” hisobotida hukumatlar, rivojlanish masalalari bơyicha mutaxassislar, xususiy kompani yalar, faollar va hamjami yatlarni bugungi kunda bolalarga tegishli eng dolzarb muammolardan bir nechtasini echish maqsadida yangi ğoyalar ơylab topish va mahalliy kashfiyotlar ichidan eng yaxshilari va eng uzoqqa boradiganlarini tarqatishning yangi uslublarini kashf etish ustida birgalikda ishlashga chorlaydi.

Hisobot keng hajmdagi manbalardan tanlab olingan eng yangi innovasi yaar tơplamidan iborat bơlib, u interaktiv platforma tarzida taqdim etilgan va unda butun dunyo mamlakatlaridagi innovasiyalar aks ettirilgan. Shu bilan birga, unda kashfiyotchilarga ơz ğoyalarini “xaritida belgilab qơyish” taklif etiladi.

“Tengsizlik insoniyat bilan tengdoshdir, ammo innovasi yalar ham shunday, va bu doimo inson taraqqiyotini oldinga surib kelgan,”- deb ta'kidlaydi UNICEFning ijrochi direktori Entoni Leyk. “Ơzaro aloqalar tobora rivojlanib borayotgan dunyomizda mahalliy echimlar global natijalarga olib kelishi mumkin va buning oqibatida haligacha kunlik asnoda tengsizlik va adolatsizlikka duch kelish mumkin bơlgan har bir mamlakatdagi bolalarga naf keltirish mumkin.”

“Innovasiyalar har bir bolaga naf keltirishi uchun biz ơzimiz nada innovasion, ya'ni ixtirochi bơlishimi kerak. Buning uchun biz mavjud bơlgan eski muammolarimizni echishga qaratilgan yangi ğoyalar shakllanishiga zamin ratishning yangi uslublarini topishimiz lozim,”- deb ta'kidlaydi janob Leyk. “Bizning eng murakkab muammolarimizga echimlar faqat “yuqoridan pastga” yoki “bir mamlakatdan ikkinchisiga” qabilida kelmaydi. Ular muammolarni echuvchi engi tarmoqlardan hamda innovasiyalarhamjami tlaridan keladi. Bular esa etishish eng qiyin bơlgan chegara va tarmoqlarni bemalol kesib ơtadi, va bu echimlar yoshlar, ơspirinlar va bolalarning ơzlaridan keladi.”

Birlashgan Millatlar Tashkilotining Bosh Assambleyasi Bola huquqlari tơğrisidagi konvensiyani 1989 yilda qabul qilgan. Ơsha davrdan boshlab ơtgan vaqt mobaynida bola huquqlarini ta'minlash borasida oldinga katta siljish amalga oshirildi. Natijada besh yoshga tơlmagan bolalar ơlimi kơrsatkichi ancha pasayishiga, ta'lim va toza ichimlik suvi kabilar bilan ta'minlanganlik kơrsatkichlari sezilarli darajada ortishiga erishildi.

Shunga qaramasdan hali ham millionlab bolalar huquqlari kundalik asnoda buzilmoqda. Dunyodagi eng qashshoq 20 foiz guruhga mansub bơlgan bolalarning besh yoshga etmasdan ơlishi ehtimoli dunyodagi ng boy 20 foiz bolalar guruhiga mansub bơlgan tengdoshlarining ơlishi htimolidan ikki barovar yuqori. Eng kam rivojlangan mamlakatlarda yashayotgan bolalarning deyarli tơrttdan biri bolalar mehnatida mashğul. Shuningdek, millionlab bolalar muntazam ravishda diskriminasiya, jismoniy va shahvoniy zơrlash, tahqirlanish va qơpol munosabatga duch kelmoqdalar.

UNICEF hisobotining sơnggi nashrida ta'kidlanishicha, innovasiyalar, masalan, oğiz orqali regidrasiya tuz eritmalarini berish, iste'mol uchun mavjud bơlgan shifobaxsh oziq-ovqatlarniiste'mol qilish kabilar ơtgan 25 yil davomida millionlab bolalar hayotida katta ơzgarishlarga sabab bơldi. Shu bilan birga, yanada innovasion mahsulotlar, jarayonlar va hamkorlik uslublari etishish eng qiyin bơlgan bolalar huquqlarini ta'minlashda hal qiluvchi ahamiyatga ega. Tơlaligicha raqamli formatda tayyorlangan ushbu hisobot mul timedi va interfaol tarkibiy qismlardan iborat bơlib, ular ơquvchilarni ơz ğoyalari va ixtirolari bilan ơrtoqlashishga chorlaydi hamda dunyoda kơplab insonlarning turmushini engillashtirishga ulka xissa qơshayotgan ng yorqin innovasi larni ta'kidlab ơtadi. Bundaylarga quyidagilarni misol qilish mumkin:

  • «Solar Ear» (Quyoshdan quvvat oluvchi quloq) – eshitish apparatining akkumul torini tơldirishga mơljallangan dunyoda birinchi moslama. U shunisi bilan ahamiyatga egaki, mazkur moslama doimiy ravishda elektr quvvatidan foydalanish imkoniga ega bơlgmagan aholi punktlarida yashovchi insonlar foydalanishi uchun mơljallangan. Chunki u quyosh nurlaridan quvvat olishi mumkin va shu bilan birga xơjalikdagi yoruqlik manba'laridan yoki mobil telefonning quvvat tơldiruvchi moslamasi orqali ham quvvatlanishi mumkin. (Tendekayi Katsiga, Deaftronics, Botsvana / Zimbabve)
  • Kuchli och qolish holatlarini joylarda bartaraf tish (SMAM) - qimmat va ayni choğda qamrov darajasi past bơlgan an'anaviy ovqatlantirish asosida davolovchi stasionar markazlar modelidan farqli ravishda ushbu davolash modeli mahalliy poliklinikalar kơmagidan foydalangan holda bemorlarga ơz uylarida, shifobaxsh ozuqalar yordamida yordam berishga asoslangan. (Stiv Kollinz, «VALID Nutrition» sherik ta'sischisi va direktori)
  • “U-report” – yoshlar tomonidan ishlab chiqilgan, mobil telefon asosidagi sistema yordamida yoshlar uchun qanday masalalar ng dolzarb kanligini aniqlashga mơljallangan uslub bơlib, u bola vabosi kuchaygan bu davrda Liberiya- dagi yoshlarni unga qarshi kurashishga jalb tishga qaratilgan (UNICEF, Liberiya)
  • Suzuvchi maktablar. Ular Bangladeshning suv toshqinlari tez-tez rơy beridagin hududlarida bolalar 24 soat davomida ta'lim olish imkoni tiga ega bơlishlarini ta'minlashga mơljallangan. (Moxammed Rezvan, «Shidhulai Swanirvar Sangstha» NDTning asoschisi va ijrochi direktori)
  • «Vibrasor» - Kolumbiyadagi ikki ơsmir qiz tomonidan ixtiro tilgan moslama bơlib, u shitish qobili tlari sust bơlgan insonlarga shaharning tirband hududlarida bexatar harakatlanishga yordam berishga mơljallangan. (Isamar Kartaxena, K trin Fernandes)
  • Elektr tarmoğidan doimiy ravishda foydalanish imkoni tiga ga bơlmagan Nigeriyadagi insonlarga yordam berishning ngi uslubini topish maqsadida tơrtta ơsmir qiz siydik asosida ishlovchi lektr nergi si generatorini ixtiro qildilar. (Nigeriya)

"Er kurramizda, hattoki uning ng uzoq burchaklarida ham juda kơp yosh ixtirochilar bor. Ular dunyoni bolalar manfaatiga mos ravishda ơzgartirishga bel boğlaganlar”, deydi Hindistonning Chandigarx vilo tida shovchi 16 yoshli Bisman D u. U sholi qoldiqlaridan qurilish materiali ixtiro tgan bơlib, uning ixtirosi UNICEFning hisobotiga kiritilgan.

"Har bir xalq ơz muammolariga ga va har bir inson bunga ơziga xos echimlar mavjudligini kơradi”, deydi Deu. “Biz bir-birimizning tajribamizdan saboq olishimiz lozim. Biz dunyo ixtirochilari hamjami ti sifatida birlashishimiz lozim va haqiqiy ơzgarishlarga eltuvchi ğoyalarni ơylab topishda davom etishimiz kerak”.

UNICEF 190 dan kơp mamlakatlarni qamrab oluvchi ơz tarmoği orqali innovasiyalarga ustivor e'tibor qaratadi. Bunda u butun dunyo bơyicha, jumladan Afğoniston, Chili, Kosovo, Uganda va Zambi kabi mamlakatlarda markazlar ratish va fikrlashning ngi uslublarini qơllab-quvvatlashga yordamlashadi va buni ơz hamkorlari bilan birga ishlab, hamjihatlikda va mahalliy iqtidorlarni qơllash orqali amalga oshiradi.

Hisobot matni bilan quyidagi veb saytda tanishish mumkin: http://sowc2015.unicef.org

Ơz ğoyalaringiz va ixtirolaringiz bilan quyidagi interten sahifada ơrtoqlashing: http://sowc2015.unicef.org/your-innovations/

OAVlarida foydalanish mumkin bơlgan sifatdagi fotosuratlar va multimediya materiallari quyidagi manbalardan olish mumkin:

“Dunyo bolalarining ahvoli tơğrisida hisobot – kelajak haqidagi tasavvuringizni ơzgartiring: har bir bola uchun innovasi lar”: http://uni.cf/1oNr5pM

Bola huquqlari tơğrisida Konvensiya: http://uni.cf/1xtF8RY

UNICEF haqida: Ơz faoliyati orqali UNICEF har bir bolaning huquqi va farovonligi ta'minlanishiga erishishga harakat qiladi. Ushbu mas'uliyatni amaliy harakatlarga aylantirish maqsadida biz ơz hamkorlarimiz bilan birgalikda dunyoning 190 mamlakati va hududlarida ish olib boramiz va dunyodagi barcha bolalarning manfaatlari yơlida harakat qilar ekanmiz, ehtimoliy zararlarga eng ta'sirchan bơlgan, ijtimoiy jihatdan yakkalab qơyilgan bolalarga alohida 'tibor qaratamiz. UNICEF faoliyati yabơyicha qơshimcha ma'lumot bilan quyidagi internet sahifamizda tanishishingiz mumkin: www.unicef.org

UNICEF innovasiyalartơğrisida: ЮНИСЕФ Инновациялар – turli soha vakillaridan tashkil topgan, dunyoning turli qismlaridagi insonlardan tashkil topgan jamoa bơlib, ular UNICEFning dunyodagi bolalarning hayotini xshilashga qaratilgan faoli tining samarasini oshirishga qaratilgan texnologi lar va uslublarni aniqlash, prototipini ratish va qơllash kơlamini kengaytirish vazifalari ustida ishlaydilar. Qơshimcha ma'lumot uchun bizning internet sahifamizga tashrif buyuring: www.unicef.org/innovation

#EVERYchild ni yozgan holda bizga Tvitter Твиттер ва Feysbukда ҳамроҳ бўлинг.

Qơshimcha ma'lumotlar uchun murojaat qiling:

Rose Foley, UNICEF Media, Tel: + 1 212 303 7987; Mobil tel.: + 1 917 689 4316;

E-mail: rfoley@unicef.org

Melanie Sharpe, UNICEF Media, Tel: +1 917 265 4516; Mobil tel.: + 1 917 485 3344;

Email: msharpe@unicef.org

Muallif: UNICEF

Marta o’qilgan: 484


UNICEF is the driving force that helps build a world where the rights of every child are realized. We have the global authority to influence decision-makers, and the variety of partners at grassroots level to turn the most innovative ideas into reality. That makes us unique among world organizations, and unique among those working with the young.

Boshqa yangiliklar